Kota Kinabalu: Kerajaan Sabah menegaskan bahawa pelantar benua berada di bawah bidang kuasa Negeri dan sebarang aktiviti berkaitan karbon di kawasan itu mesti mematuhi Enakmen Perubahan Iklim dan Tadbir Urus Karbon 2025 yang baru diluluskan, kata Pembantu Menteri kepada Ketua Menteri, Datuk Abidin Madingkir.
Menurutnya, Kerajaan Negeri berpegang kepada tafsiran bahawa tanah di bawah Ordinan Tanah Sabah merangkumi pelantar benua, sejajar dengan takrifan dalam North Borneo (Alteration of Boundaries) Order in Council 1954.
“Oleh itu, pelantar benua merupakan sebahagian daripada wilayah Sabah,” katanya semasa menggulung perbahasan Rang Undang-undang berkenaan di Dewan Undangan Negeri, pada Selasa.
window.googletag = window.googletag || {cmd: []};googletag.cmd.push(function() {googletag.defineSlot('/22826383987/dailyexpress_inline', [1, 1], 'gpt-passback').addService(googletag.pubads());googletag.enableServices();googletag.display('gpt-passback');});Menjawab isu yang dibangkitkan oleh Adun Tungku, Assafal P Alian, Abidin berkata perbincangan mengenai penguatkuasaan Akta Laut Wilayah 2012 dan Akta Pelantar Benua 1966 masih berlangsung di bawah kerangka rundingan Perjanjian Malaysia 1963 (MA63), dan dikategorikan sebagai “Setuju Untuk Tidak Bersetuju” oleh Majlis Tindakan Pelaksanaan MA63.
“Sehingga isu ini diselesaikan sepenuhnya, Kerajaan Negeri kekal dengan pendirian bahawa pelantar benua berada di bawah bidang kuasa Sabah. Sebarang aktiviti karbon di kawasan itu mesti mematuhi peruntukan Enakmen ini,” katanya, menambah bahawa Enakmen ini bersifat pelengkap dan tidak bercanggah dengan undang-undang lain seperti Kanun Keseksaan, serta hanya khusus untuk tadbir urus karbon.
Menjawab kebimbangan Adun Sebatik, Datuk Hassan A Gani Pg Amir, Abidin memberi jaminan bahawa Enakmen ini tidak akan menjejaskan aktiviti berskala kecil seperti pertanian, perikanan atau perniagaan komuniti luar bandar.
“Hak sedia ada untuk menggunakan tanah bagi pertanian atau mengakses sumber asli tidak akan terjejas. Enakmen ini hanya terpakai sekiranya pemilik tanah secara sukarela mahu menjalankan projek karbon bagi tujuan penjanaan kredit karbon,” katanya.
Beliau menjelaskan kuasa penguatkuasaan di bawah Enakmen ini hanya terhad kepada hal berkaitan karbon dan hanya boleh dilaksanakan oleh pegawai yang diberi kuasa.
Mengulas lanjut, Abidin menjelaskan perbezaan antara hak karbon dan kredit karbon, menyatakan bahawa hak karbon merujuk kepada hak menjalankan aktiviti karbon – termasuk pengurangan, penyingkiran atau penyimpanan gas rumah hijau – di Sabah dan didaftarkan di bawah Enakmen ini, manakala kredit karbon ialah instrumen boleh niaga yang dihasilkan daripada aktiviti tersebut dan biasanya dikeluarkan oleh kerajaan atau badan pensijilan bebas.
Menjawab pertanyaan Adun Kapayan, Datuk Jannie Lasimbang, beliau berkata Majlis Tindakan Iklim Sabah (SCAC) akan beroperasi di bawah Jabatan Ketua Menteri manakala pelaksanaan teknikal Enakmen akan dikendalikan oleh seorang Pengarah di bawah Jabatan Tanah dan Ukur Sabah.
“Pelantikan ke jawatan ini akan dibuat dengan teliti dalam kalangan individu yang layak, berpengalaman dan berwibawa bagi memastikan pelaksanaan yang berkesan dan berakauntabiliti,” katanya.
Tambahnya, Seksyen 13 Enakmen memperuntukkan kuasa kepada Majlis untuk melantik penasihat teknikal bagi menyokong pelaksanaan dasar dan strategi perubahan iklim, mencerminkan pendekatan inklusif dan terbuka berpaksikan kepakaran.
Abidin turut menjelaskan bahawa semua projek karbon yang dicadangkan mesti menjalani kajian kebolehlaksanaan yang diluluskan oleh Majlis, dan hak karbon hanya akan diberikan melalui proses pendaftaran rasmi.
Beliau menegaskan bahawa penglibatan komuniti, khususnya masyarakat peribumi di kawasan tanah Adat Anak Negeri (NCR) seperti diiktiraf di bawah Ordinan Tanah, merupakan keperluan wajib dalam proses tersebut.
“Bukti penglibatan komuniti mesti disertakan dalam kajian kebolehlaksanaan. Kajian ini juga boleh mencadangkan inisiatif pembangunan komuniti yang akan dinilai sebelum sebarang kelulusan diberikan,” katanya.
Menyentuh prinsip “Izin Maklum Awal Bebas Telus” (FPIC), Abidin berkata prinsip ini diambil kira secara tidak langsung menerusi keperluan rundingan sah dan kelulusan sebelum sebarang aktiviti karbon dilaksanakan di tanah adat.
“Pelaksanaan prinsip ini akan diperincikan lagi melalui perundangan subsidiari dan prosedur operasi standard selepas Enakmen ini diwartakan,” katanya.
Menjawab soalan berkaitan mekanisme pembahagian manfaat, Abidin menjelaskan bahawa meskipun peruntukan ini tidak dijelaskan secara khusus dalam undang-undang utama, ia akan dihuraikan menerusi peraturan dan SOP kelak.
Katanya, penubuhan Dana Iklim Sabah seperti diperuntukkan dalam Enakmen akan menjadi mekanisme kewangan untuk menyalurkan hasil aktiviti karbon ke arah pembangunan kapasiti, pembangunan komuniti dan inisiatif perubahan iklim.
“Dana ini akan dibiayai melalui levi, royalti dan bayaran berkaitan iklim serta akan menyokong pembangunan negeri yang inklusif dan berdaya tahan terhadap perubahan iklim,” katanya.
Beliau menambah, dana ini juga akan memperkukuh sektor rentan seperti pertanian, air, kesihatan, infrastruktur dan biodiversiti dalam menghadapi risiko iklim, selain menyepadukan pengurusan risiko iklim ke dalam perancangan pelaburan awam dan sistem tadbir urus.
“Saya ingin menegaskan bahawa Kerajaan Gabungan Rakyat Sabah (GRS) akan memastikan semua yang dicadangkan ini dilaksanakan secara cekap, sistematik dan mengikut piawaian tertinggi,” kata Abidin.
