johardy23/10/2026 - 09:00 Pemandangan udara sebuah projek solar berskala besar berkapasiti 45 MW di Perak. Gambar: Straits Consulting Engineers. Oleh JOHARDY IBRAHIM editor@dagangnews.com Tahukah anda Perak mempunyai bilangan projek solar berskala besar (LSS) tertinggi di Semenanjung Malaysia?
Benar. Negeri ini mempunyai 28 projek solar dengan kapasiti keseluruhan 1,441.30 megawatt (MW), berdasarkan data Kerajaan Negeri Perak pada September 2026.
Daripada jumlah itu, 21 projek berkapasiti 542.18 MW sudah beroperasi, manakala tujuh lagi berkapasiti 899.12 MW masih dalam pembangunan.
Angka ini mungkin mengejutkan ramai orang. Selama ini, apabila bercakap tentang tenaga elektrik di Perak, nama yang lebih dikenali ialah Stesen Janakuasa Sultan Azlan Shah milik Tenaga Nasional Berhad (TNB) di Manjung.
Kompleks janakuasa arang batu berkapasiti sekitar 4,100 MW itu sudah lama menjadikan Perak antara nadi penjanaan elektrik negara.
Kini, Perak bukan sekadar membekalkan elektrik melalui sumber konvensional. Negeri ini turut membangunkan tenaga boleh diperbaharui (RE) yang semakin mendapat permintaan daripada industri teknologi antarabangsa.
Buktinya, pada 29 September 2026, SD Guthrie, Gamuda dan Gentari mengumumkan cadangan projek tenaga boleh diperbaharui berkapasiti 680 MW di Perak, dengan bekalan elektrik dirancang untuk sebuah pusat data milik syarikat teknologi multinasional berpangkalan di Amerika Syarikat.
Bayangkan, tenaga yang dijana di Perak boleh membantu menggerakkan operasi ekonomi digital, termasuk di luar sempadan negeri ini.
Malaysia masih perlukan lebih banyak tenaga hijau
Kepentingan pembangunan solar di Perak semakin jelas apabila Pihak Berkuasa Pembangunan Tenaga Lestari Malaysia (SEDA) pada 20 Oktober 2026 menyatakan Malaysia masih memerlukan tambahan kapasiti tenaga boleh diperbaharui antara 1,500 hingga 2,000 MW untuk mencapai sasaran kapasiti terpasang 35 peratus menjelang 2030.
Ini bermakna pembangunan tenaga solar bukan sekadar memenuhi keperluan sebuah negeri. Ia turut berkait dengan usaha negara menyediakan bekalan elektrik yang lebih bersih bagi memenuhi permintaan industri dan ekonomi digital.
Namun, membina ladang solar sahaja belum mencukupi. SEDA turut membangkitkan cabaran pembiayaan dan sambungan kepada Grid Nasional yang perlu ditangani supaya projek dapat beroperasi mengikut perancangan.
Dalam perkembangan berkaitan, Kementerian Peralihan Tenaga dan Transformasi Air (PETRA) bersama Suruhanjaya Tenaga turut memperkemas Skim Pembekalan Tenaga Boleh Baharu Korporat (CRESS) bagi memudahkan pembekalan elektrik hijau kepada pengguna korporat melalui rangkaian sedia ada.
Skim inilah yang dirancang untuk digunakan bagi projek 680 MW oleh SD Guthrie, Gamuda dan Gentari, dengan sasaran operasi komersial pada 2029. Projek tersebut berasingan daripada 28 projek LSS yang direkodkan di Perak.
Perak turut menggerakkan pembangunan solar
Menteri Besar Perak, Datuk Seri Saarani Mohamad, turut memberikan perhatian kepada pembangunan tenaga boleh diperbaharui melalui kerjasama pelaburan yang diteroka Kerajaan Negeri.
Ketika mengumumkan kerjasama strategik Perak SADC dengan Shuifa Energy Group dari China pada Mei 2026, Saarani berkata: “Memorandum ini menjadi asas kepada kerjasama antara Perak SADC dan Shuifa untuk menilai potensi pembangunan projek yang menggabungkan penjanaan tenaga solar, penggunaan tanah dan kawasan kolam atau bekas lombong secara optimum serta aktiviti akuakultur secara mampan.”
Kerjasama itu melibatkan cadangan projek solar terapung di Tanjong Tualang dengan prospek pelaburan sehingga RM200 juta, tertakluk kepada pelaksanaan projek.
Ia juga memperlihatkan bagaimana bekas kawasan perlombongan di Perak boleh diteroka untuk kegiatan ekonomi baharu tanpa semestinya bergantung kepada pembukaan kawasan tanah yang luas.
Elektrik kini mempunyai pelanggan baharu
Pusat data memerlukan bekalan elektrik yang besar dan berterusan untuk mengendalikan pelayan, sistem penyejukan serta peralatan teknologi.
Pada masa sama, syarikat teknologi antarabangsa mempunyai komitmen mengurangkan pelepasan karbon. Kemampuan mendapatkan tenaga boleh diperbaharui menjadi antara pertimbangan penting apabila mereka merancang operasi.
Sebuah pusat data tidak semestinya perlu dibina bersebelahan ladang solar. Melalui mekanisme pembekalan yang dibenarkan, tenaga boleh disalurkan menggunakan rangkaian grid.
Ini bermakna Perak boleh mengambil bahagian dalam pertumbuhan ekonomi digital walaupun sebahagian pelanggan tenaga beroperasi di negeri lain.
Bagaimanapun, manfaat komersial projek bergantung kepada pelaksanaan, kos pembekalan, keupayaan grid dan perjanjian dengan pelanggan.
Apa manfaatnya kepada rakyat Perak?
Projek solar berskala besar memerlukan kerja penyediaan tapak, pembinaan infrastruktur elektrik, pemasangan peralatan dan sambungan grid.
Di sinilah peluang kepada kontraktor pembinaan, syarikat kejuruteraan, pembekal peralatan dan penyedia perkhidmatan teknikal tempatan.
Selepas projek beroperasi, masih terdapat keperluan penyelenggaraan dan pemantauan, walaupun jumlah pekerjaan tetap biasanya lebih kecil berbanding ketika pembinaan.
Bagi anak muda Perak yang mempunyai kemahiran teknikal, perkembangan ini boleh membuka peluang pekerjaan dalam bidang elektrik, automasi, penyelenggaraan dan pengurusan kemudahan tenaga.
Namun, nilai jualan elektrik oleh syarikat penjana tidak semestinya menjadi hasil langsung Kerajaan Negeri. Manfaat kepada ekonomi Perak lebih bergantung kepada perbelanjaan projek, penyertaan syarikat tempatan dan kegiatan perniagaan yang berkembang di sekelilingnya.
Begitu juga dengan bil elektrik rumah. Pembinaan lebih banyak ladang solar tidak bermakna tarif elektrik domestik akan turun secara automatik.
Tenaga boleh diperbaharui jadi tarikan pelabur
Syarikat pembuatan yang membekalkan komponen kepada pelanggan antarabangsa semakin berdepan keperluan mengurangkan pelepasan karbon.
Bagi sesetengah pelabur, kemampuan mendapatkan tenaga boleh diperbaharui pada kos munasabah boleh mempengaruhi keputusan memilih lokasi operasi.
Perak boleh menggunakan kelebihan ini untuk melengkapkan kemudahan perindustrian sedia ada dan menarik pelaburan baharu. Namun, akses kepada tenaga hijau tetap bergantung kepada mekanisme pembekalan, kemampuan grid dan syarat komersial.
Perak sudah lama menjadi antara nadi penjanaan elektrik negara melalui Manjung. Kini, pembangunan tenaga boleh diperbaharui memberi negeri ini peluang memperluas peranan tersebut kepada ekonomi digital.
Menjual elektrik ialah satu perniagaan. Menggunakan kelebihan bekalan tenaga untuk menarik kegiatan ekonomi lain boleh memberikan pulangan yang lebih besar kepada Perak dan rakyatnya. - DagangNews.com
